Choroby weneryczne: a ciąża – fakty i mity

Wiele chorób przenoszonych drogą płciową przebiega skrycie, dlatego przyszła mama może nie wiedzieć przez długi czas że dany drobnoustrój znajduje się w jej organizmie. Do takich zagrożeń należy m.in. wirus HIV, który wywołuje AIDS dopiero po latach powolnego niszczenia odporności organizmu. Zastosowanie leków przeciwwirusowych może spowolnić rozwój choroby u matki i uchronić przed przeniesieniem jej na dziecko.

Ciąża nie zapewnia żadnej ochrony przed zagrożeniem jakim są choroby przenoszone drogą płciową. Jednak, w tym szczególnym okresie życia kobiety, skutki zakażenia mogą się odbić negatywnie nie tylko na jej zdrowiu, ale również na dziecku rozwijającym się w jej brzuchu. Dlatego kobiety oczekujące narodzin dziecka mają wykonywany obszerny panel badań, który pozwala wykryć choroby niebezpieczne dla niego i wdrożyć odpowiednie leczenie zapobiegając ich konsekwencjom dla delikatnego płodu.

Dziecko może nabyć chorobę weneryczną będąc jeszcze w łonie matki – jak w przypadku kiły, albo dopiero przechodząc przez jej drogi rodne – do tych należy rzeżączka oraz chlamydia. Te dwie ostatnie mogą wywołać stan zapalny w oku, który nieleczony może doprowadzić nawet do utraty wzroku. W krajach rozwijających się jaglica, wywoływana przez niektóre typy Chlamydia trachomatis, nadal stanowi jedną z głównych przyczyn ślepoty. Zarówno rzeżączka, jak i zakażenie chlamydią może być skutecznie leczone w trakcie ciąży.

Pomimo przeprowadzania badań diagnostycznych u ciężarnych nadal występują zakażenia wewnątrzmaciczne. Chociaż wydaje się, że kiła wrodzona jest głównie problemem populacji zamieszkujących kraje rozwijające się, jak zauważają autorki artykułu zamieszczonego na łamach Przeglądu Dermatologicznego – choroba wciąż występuje również w krajach Europy, w tym także Polsce. Kiła wrodzona objawia się zniekształceniami kości i stawów, przewlekłym zapaleniem w obrębie błony śluzowej nosa oraz struktur oka, a także wadami narządów wewnętrznych. Jednak wykrycie kiły przed 20 tygodniem ciąży i zastosowanie leczenia antybiotykami pozwala zapobiec zakażeniu płodu – dlatego badania serologiczne ciężarnych nie tracą na znaczeniu, podkreślają autorzy najnowszych wytycznych.

Wiele chorób przenoszonych drogą płciową można wyleczyć w czasie ciąży. Istnieją jednak wyjątki - należą do nich choroby wywoływane przez wirusy, jak AIDS, opryszczka narządów płciowych oraz WZW typu B. Jednak również wtedy można zapobiec przeniesieniu ich na niemowlę – jednak aby podjąć te kroki konieczne jest ich uprzednie wykrycie drogą badan diagnostycznych.

Jeśli w trakcie ciąży kobieta chce pozostać aktywna seksualnie, powinna pamiętać o odpowiednim zabezpieczeniu. Używanie prezerwatywy za każdym razem, gdy współżyje się z partnerem bardzo zmniejsza to ryzyko, podobnie jak pozostawanie w relacji z jednym partnerem, którego stan zdrowia jest nam znany. Ciąża to zatem doskonały moment aby badania w kierunku chorób wenerycznych wykonała zarówno przyszła mama, jak i ojciec. W ramach NFZ kobietom w ciąży przysługują bezpłatne badania wykrywające niektóre z chorób przenoszonych drogą płciową – w tym w kierunku wirusa HIV oraz kiły. Obecnie liczne laboratoria proponują również rozszerzone pakiety badań przeznaczone dla kobiet oczekujących macierzyństwa. To podwójna inwestycja – nie tylko w zdrowie przyszłej mamy, ale również jej maluszka.