Rak kolczystokomórkowy - z czym można go pomylić? Diagnostyka i różnicowanie

Czego dowiesz się z tego tekstu na temat raka kolczystokomórkowego?

• Wywodzi się z keratynocytów, to inaczej rak płaskonabłonkowy kolczystokomórkowy.
• Bywa mylony z rogowaceniem słonecznym, rakiem podstawnokomórkowym, czerniakiem czy torbielami.
• Przybiera postać twardego guzka, wrzodziejącej plamy lub niegojącej się nadżerki na słońcu.
• Rozpoznanie wymaga badań - pomocna jest dermatoskopia, wideodermatoskopia oraz biopsja.
• Wcześnie wykryty jest wyleczalny, a podstawą jest chirurgiczne usunięcie zmiany.

Niegojąca się ranka, szorstkie zgrubienie czy szybko powiększający się guzek na skórze zawsze powinny wzbudzić naszą czujność. Jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów złośliwych skóry jest rak kolczystokomórkowy (łac. carcinoma spinocellulare, SCC). Schorzenie to rozwija się w wyniku niekontrolowanego namnażania keratynocytów. Ponieważ wykwit ten przybiera zróżnicowane postacie, jego rozpoznanie bywa wyzwaniem. Kluczową rolę odgrywa rozpoznanie, które pozwala odróżnić go od stanów przedrakowych i innych nowotworów skóry.

Rak kolczystokomórkowy - jak wygląda i jakie daje objawy?

Pytań o to, jak wygląda rak kolczystokomórkowy na poszczególnych etapach swojego rozwoju, nie brakuje. Wczesny wykwit przypomina niepozorną, zgrubiałą plamkę. Z czasem przekształca się w uniesiony, twardy guzek o rogowaciejącej powierzchni, który ma tendencję do owrzodzenia i krwawienia. Główne objawy raka kolczystokomórkowego obejmują:

• twarde, uniesione guzki z łuskowatą lub rogową powłoką i owrzodzeniem w centrum,
• płaskie, łuszczące się, zaczerwienione tarczki o nieregularnych brzegach,
• łatwo krwawiące nadżerki pokryte nawracającym strupkiem, które nie goją się pomimo stosowania maści.

Zastanawiając się, czy rak kolczystokomórkowy boli, warto wiedzieć, że we wczesnym stadium zmiana przebiega całkowicie bezboleśnie. Ból i tkliwość pojawiają się w stadium zaawansowanym, gdy guz ulega rozpadowi lub nacieka głębsze tkanki i nerwy.

Niezwykle istotne jest umiejscowienie raka kolczystokomórkowego. Zmiany powstają przeważnie na obszarach skóry poddawanych długotrwałej ekspozycji na promieniowanie słoneczne (UV). Wyjątkowo powszechny jest rak kolczystokomórkowy nosa, warg (zwłaszcza wargi dolnej), policzków, małżowin usznych oraz łysiny u mężczyzn. Trudny diagnostycznie i zabiegowo bywa również rak kolczystokomórkowy powieki, który wymaga leczenia operacyjnego.

Z czym można pomylić raka kolczystokomórkowego?

Specjalistyczne różnicowanie jest najważniejszym etapem diagnostyki, pozwalającym uniknąć pomyłki i dobrać właściwe postępowanie lecznicze:

1. Rogowacenie słoneczne - powszechny stan przedrakowy. Szorstka plamka przekształca się w nowotwór, gdy rak kolczystokomórkowy długo rozwija się pod wpływem promieniowania UV (proces ten trwa lata).
2. Rak podstawnokomórkowy skóry - zagadnienie rak podstawnokomórkowy a kolczystokomórkowy dotyczy częstych wykwitów. Podstawnokomórkowy rośnie wolniej i ma perłowy brzeg, natomiast kolczystokomórkowy rak skóry cechuje się szybszym wzrostem i wyższą złośliwością.
3. Czerniak - amelanotyczna (bezbarwna) postać czerniaka bywa mylona z guzkową formą SCC.
4. Łagodne torbiele i rogowiaki - odmiany takie jak kaszak złośliwy imitują łagodne torbiele łojowe, a rogowiak kolczystokomórkowy przypomina gwałtownie rosnący guzek.

Przebieg choroby, złośliwość i rokowania - czy rak skóry kolczystokomórkowy jest uleczalny?

Czy rak kolczystokomórkowy jest groźny? To jedno z pierwszych pytań, jakie zadają osoby słyszące tę diagnozę. W zaawansowanym stadium, nieleczony rak kolczystokomórkowy skóry wykazuje tendencję do naciekania i destrukcji okolicznych tkanek oraz może dawać przerzuty do okolicznych węzłów chłonnych i innych narządów.

To, jak wyglądają rokowania w przypadku raka kolczystokomórkowego, zależy od czasu wdrożenia leczenia oraz wstępnego rozpoznania. Wcześnie zdiagnozowany nowotwór skóry kolczystokomórkowy daje ponad 90% szans na wyleczenie, a usunięty we wczesnym stadium rzadko nawraca.

Diagnostyka i leczenie w FEBUMED

Postawienie trafnej diagnozy nie jest możliwe bez wizyty u lekarza i wykonania odpowiednich badań. Pierwszym krokiem jest konsultacja dermatologiczna. W gabinecie wykonywana jest dermatoskopia lub wideodermatoskopia, pozwalająca ocenić strukturę wykwitu. Ostateczne potwierdzenie daje biopsja i badanie histopatologiczne. Podstawowe leczenie raka kolczystokomórkowego polega na chirurgicznym wycięciu guza z marginesem tkanki.